BEYNƏLXALQ AUDİT

Beynəlxalq audit tədbirləri

 

Beynəlxalq audit tədbirlərinin - birgə, paralel və koordinasiya edilmiş auditlərin keçirilməsi hər bir Ali Audit Qurumu üçün potensialın artırılması mexanizmi rolunu oynayır. Belə ki, bu beynəlxalq audit tədbirləri AAQ-lar arasında bilik və təcrübə mübadiləsinin genişlənməsi, həmçinin ətraf mühit və s. kimi transmilli məsələlər üzrə daha səmərəli audit tədbirlərinin həyata keçirilməsi ilə nəticələnir.

 

Bu baxımdan, Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatası ilk dəfə olaraq 2006-cı ildə Rusiya Federasiyası Hesablama Palatası və Respublika Büdcəsinə Nəzarət üzrə Qazaxıstan Respublikasının Hesablama Komitəsi ilə Xəzər dənizi hövzəsinin bioloji resurslarından istifadənin səmərəliliyi, habelə nərə balıqlarının mühafizəsi, qorunması, bərpası və rasional istifadəsi üzrə paralel auditlər həyata keçirmişdir. Audit  zamanı Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatası aşağıdakı məsələləri araşdırmışdır:

 

  • Xəzər dənizinin Azərbaycan bölməsində nərə balıqlarının istehsalı və qorunmasına ayrılan büdcə vəsaitlərinin əsaslandırılması, şərti və həcmi, göstərilən vəsaitlərin məqsədli istifadəsi;
  • Nərə balıqlarının istehsalı və qorunması ilə məşğul olan müəssisə və təşkilatların tabeliyində olan dövlət əmlakından istifadə;
  • Xəzər dənizinin Azərbaycan bölməsində nərə balıqlarının istehsalı və qorunmasına yönəlmiş tədbirlərin səmərəliliyi;
  • Nərə balıqlarının qorunması sahəsində dövlət nəzarətinin səmərəliliyi.


Azərbaycan, Rusiya və Qazaxıstanın ali audit qurumları öz səlahiyyətləri daxilində qarşılıqlı əlaqə, mübadilə və lazımi informasiyanın ötürülməsi qaydaları, koordinasiya müşavirələrinin, habelə yoxlamanın nəticələrinin müzakirəsi məqsədi ilə məsləhətləşmələrin keçirilməsi və s. haqqında razılığa gəlmişlər.

 

Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatası 2009-cu ildə EUROSAI-ın İqlim Dəyişmələri ilə əlaqədar koordinasiya edilmiş parallel auditində iştirak edilmişdir. Polşa Respublikası Ali Audit Ofisinin rəhbərlik etdiyi auditdə Kipr,  Danimarka, Estoniya, İsrail, Makedoniya, Polşa, Rusiya, İsveç və Ukrayna AAQ-ları iştirak etmişdir.

 

Auditin məqsədi tərəfdaş AAQ-ların ölkələrində BMT-nin iqlim dəyişmələrinə dair Konvensiyasının istixana qazlarının emissiyasının norması və milli qanunvericiliyin tələblərinə dair Kioto Protokolunun tələblərini yerinə yetirmək üçün görülən tədbirlərin qiymətləndirilməsi olmuşdur. Audit zamanı bütün ölkələr beynəlxalq şəbəkələr və tədqiqat layihələrində iştirak etmələri, həmçinin onların Ümumdünya Meteorologiya Təşkilatının komissiyalarında fəaliyyətləri ilə tədqiqat və məlumat mübadiləsi qismində əməkdaşlığa cəlb edilmişdir.

 

Fəlakət və qəzaların qarşısının alınması və nəticələrinin aradan qaldırılmasına ayrılmış vəsaitlərin koordinasiya edilmiş auditi Palatanın iştirak etdiyi beynəlxalq audit tədbirlərindən biridir. Bu tədbirin koordinatoru Ukrayna AAQ-I, iştirakçı AAQ-lar isə Azərbaycan, Belarusiya, Macarıstan, Qazaxıstan, Moldova, Polşa, Rusiya AAQ-ları olmuşdur.

 

Böyük miqyaslı təbii fəlakətlər zamanı zərərçəkmiş ölkələrə göstərilən yardım axınlarına nəzarətin çətinliyi nəzərə alınaraq 2010-cu ildə keçirilmiş INCOSAI-da Türkiyə Hesablama Məhkəməsi fəlakətlərə hazırlıq üzrə beynəlxalq paralel/koordinasiya edilmiş auditin təşkil və koordinasiya edilməsi öhdəliyini öz üzərinə götürmüşdür. Auditdə Azərbaycan, Çili, Hindistan, İndoneziya, Niderland, Pakistan, Filippin, Rumıniya, Ukrayna və Türkiyə AAQ-ları iştirak etmişdir. Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatasının keçirdiyi auditin məqsədi Azərbaycanda təbii fəlakətlərə hazırlığın vəziyyətini araşdırmaq olmuşdur.

 

Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatası beynəlxalq audit tədbirləri çərçivəsində beynəlxalq təşkilatların hesablarının auditini də həyata keçirir. Belə ki, 30 sentyabr – 1 oktyabr 2013-cü il tarixlərində Palatanın əməkdaşları İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatına üzv olan ölkələrin Ali Audit Qurumları Təşkilatının (ECOSAI) və həmin təşkilatın Audit Komitəsinin üzvü kimi təşkilatın 2010-2012-ci illər üzrə maliyyə hesabatlarının auditində iştirak etmişdir. Audit INTOSAI təşkilatının tələb etdiyi standartlara uyğun olaraq həyata keçirilmişdir. 

 

Audit heyəti keçirdiyi beynəlxalq audit tədbiri zamanı ECOSAI təşkilatının maliyyə hesabatlarına əlavə qeydlərə dair öz fikirlərini təşkilatın rəhbərliyi ilə müzakirə etmişdir. Nəticə olaraq, rəhbərlik ECOSAI-ın İdarə Heyəti, komitələri, tətbiq etdiyi mühasibatlıq standartları, təlim fəaliyyəti və bank hesabları barədə vacib məlumatları maliyyə hesabatlarında düzgün şəkildə göstərilməsi üçün müvafiq tədbirlər görmüşdür.

 

Gələcəkdə Palatanın INTOSAI-ın Dövlət Satınalma Müqavilələrinin Auditi üzrə Xüsusi Qrupu nəzdində Rusiya Federasiyası Hesablama Palatası ilə dövlət satınalma müqavilələrinin auditi sahəsində birgə və paralel auditlər keçirməsi nəzərdə tutulur.

 

 

Əlaqəli fayl(-lar):

 

Koordinasiya edilmiş audit Hesabatı

ECOSAI hesablarına dair auditin Hesabatı - 2010-2012

ECOSAI hesablarına dair auditin Hesabatı - 2013-2015

Fəlakət riskinin azaldılmasına dair audit üzrə birgə Hesabat

EUROSAI-ın iqlim dəyişmələrinə dair auditi üzrə birgə Hesabat